ཁ་པེར་ཨང། ༩༡(༡༨༩༢)༢༢༢༤༡༢/༢༢༢༢༡༤ མྱུར་འཕྲིན་ཨང། ༩༡(༡༨༩༢)༢༢༥༠༦༥ 

བལ་ཡུལ་ནང་སྡོད་བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས།

 



བོད་མི་སྤྱིའི་གནས་སྟངས།

ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་བོད་ནང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་རྐྱེན་ངན་གྱི་གནས་བབས་ཐབས་སྡུག་དེ་བྱུང་རྗེས་བོད་མི་ཁྱོན་ཆེ་ཁྱིམ་མཚེས་བལ་ཡུལ་ནང་བྲོས་བྱོལ་བྱུང་ཡོད་ལུགས་གསན་ཐོས་བྱུང་བར་བརྟེན། ཁོང་ཚོར་བལྟ་རྟོག་འགོ་འདོན་དུ་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་བཀའ་འབྲེལ་བཞིན་རང་གཞུང་ནས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ཟླ་ ༡ ནང་རྩེ་དྲུང་ལས་ཚན་བློ་བཟང་དགེ་ལེགས་ལ་བཀའ་མངགས་དང་འབྲེལ་ཆེད་རྫོང་བྱས་ཤིང། ཁོང་གིས་བལ་གཞུང་གི་དཔོན་རིགས་ཁག་ལ་མཇལ་འཕྲད་ཐབས་ཤེས་གང་ཡོང་བྱས་འདུག་མོད། སུས་ཀྱང་ཐུགས་སྣང་མཛད་མཁན་བྱུང་མེད་ཁར། བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་ཀྱང་ས་མཚམས་གང་བདེ་ནས་ཡོང་སྟེ་གང་སར་ཁ་འཐོར་གྱིས་གནས་ལུགས་འདི་གར་སྙན་སེང་ཞུས། དེར་བརྟེན་འདི་ནས་རྒྱལ་སྤྱི་དང་སུད་སིའི་རྒྱ་གྲམ་དམར་པོ་སོགས་གང་སར་ཐབས་ཤེས་འབོད་སྐུལ་ཞུས་ཏེ། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ཟླ་ ༡༡ ནང་ཇི་ནི་ཝ་རྒྱལ་སྤྱིའི་རྒྱ་གྲམ་དམར་པོའི་ཚོགས་པ་ནས་བོད་མིར་བལྟ་རྟོག་རོགས་རམ་གནང་མི་ཆེད་གཏོང་བྱུང་ཞིང། ཁོང་གིས་རོགས་རམ་སྤྲོད་ཕྱོགས་འཆར་ གཞི་འགོད་འབུལ་བྱས་ཏེ་དགོས་ངེས་ཁང་པ་ཟུར་གླས་ཀྱིས་བལ་ལས་དང་བྱང་པའི་སླེའུ། ལྷམ་སྒྲོག་སོགས་འཐག་ལས་ཀྱི་ལས་གྲྭ་དང་། ཉེ་འགྲམ་དུ་སྨན་ཁང་ཞིག་ཀྱང་གསར་དུ་བཙུགས། དེ་བཞིན་ཁུམ་བུ་དང། གློ་བོ་རྫོང་གསར་ཁུལ་དུའང་སྨན་ཁང་རེ་བཙུགས། རྒྱ་གྲམ་དམར་པོས་གནམ་གྲུ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་གནང་འབྱོར་བྱུང་བ་དེས་ཤར་ཁུམ་དང་སྤོག་ར་བཅས་ལ་ཟ་ཆས་འོར་འདྲེན་སོགས་བྱས། ཤར་ཁུམ་ཁོངས་ནས་ཉམ་ཐག་གྲངས་ ༦༠༠ ཡས་མས་ལ་འཕྲལ་སེལ་སྐྱོབ་གསོ་འབྲས་དོ་ ༧ དང་བལ་སྒོར་ ༦༠༠༠་༠༠ བཅས་གནང་སོན་བྱུང་སྟེ་རིམ་གྱིས་མི་མང་གི་ངལ་བ་སེལ་ཐབས་སལ་འགོ་ཚུགས་ཐུབ་པ་བྱུང། ཝ་ལུང་སོགས་གང་སར་བཙན་བྱོལ་བ་མི་གྲངས་ ༢༠༠༠༠ ཡས་མས་ཡོད་འདུག འདིའི་ཁོངས་སྟོད་ཁུལ་གྱི་འབྲོག་རིགས་ཀྱང་ཕོན་ཆེ་ཡོད་པ་དང་བཅས་དམའ་སར་ཡོང་རྒྱུར་ཚ་བའི་འཇིགས་སྣང་དང། གཞན་ཡང་ཡུལ་དུས་དང་འཚམས་པའི་གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་བྱེད་སྒོའི་སྤྱོད་ལམ་དམན་པར་བརྟེན། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༡ ལོར་རྒྱ་གྲམ་དམར་པོའི་འགན་འཛིན་ཌོག་ཊར་ཀྲུ་ནི་གྷན་༸གོང་ས་མཆོག་དང་མཇལ་བཅར་བྱེད་སྐབས་བོད་མི་ཚོར་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་གསུང་དཔར་གསོལ་རས་ཡོང་བའི་སྙན་སེང་ཞུས་དོན་ལྟར་བཀའ་སློབ་བསྩལ་ཅིང་། ཁོང་ལ་ཡང་བོད་མི་ཚོའི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་ལ་འབད་བརྩོན་གནང་དགོས་པའི་བཀའ་མངགས་ཞིབ་ནན་བསྩལ་བ་རེད། འོན་ཀྱང་སྐབས་དེར་སྐྱོབ་གསོ་གསོག་འཇོག་སོགས་གྲ་སྒྲིག་ལེགས་པོ་མེད་པ་དང། བོད་མི་གནས་ཡུལ་ཚང་བ་ལུང་ཁུག་ཁད་ཆུད་ཁ་འཐོར་འགྲིམ་འགྲུལ་སོགས་ཀྱི་ས་མཚམས་ཁག་ཏུ་གནས་སྡོད་རྣམས་ལ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ དང་ ༡༩༦༡ གཉིས་ཀར་སྐྱོབ་གསོ་གཏན་ནས་མ་ཐོབ་ཁར། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༡ ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༨ ཉིན་ཊའིམ་སི་ཨོཕ་ཨིན་ཌི་ཡ་གསར་ཤོག་ནང་བལ་ཡུལ་སྟག་ཀོ་ལཱ་ནས་རྒྱ་མིས་བཟའ་བཅའི་འབྲུ་རིགས་ལ་རིན་འབབ་ལྡབ་འཕར་སྤྲད་དེ་ཉོ་མུས་སྐབས་དགུན་དུས་བོད་མི་ གྲངས་ ༩༣༠༠ ཡོད་པར་མུ་གེའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་ལུགས་ཐོན་པ་རེད། དེའི་རྗེས་གློ་ཁུལ་ནས་མི་གྲངས་ ༤༢ ལྟོགས་ཤི་དང། འགལ་ཤས་འཚོ་གོས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ལ་མ་བཟོད་པར་འུ་ཐུག་གིས་ཕྱིེར་ལོག་བྱས་པ་བཅས་བློ་ཕམ་པའི་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་གང་མང་བྱུང་ཡང། དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཆ་ནས་ལམ་སེང་ངལ་བ་སེལ་ཐུབ་པའི་ནུས་པ་མེད་སྟབས་རག་ར་རིན་པོ་ཆེ་བརྒྱུད་འཇི་ནི་ཝ་དང། སུད་སི་སོགས་རོགས་ཚོགས་ཁག་ལ་སླར་ཡང་ཛ་དྲག་གི་ཞུ་མོལ་ཤུགས་ཆེ་བྱས་ཡོད་འདུག

ཆབ་སྲིད་ལས་འགུལ།

བལ་ཡུལ་དབུས་གཞུང་གི་དགོངས་པ་འགལ་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ལོ་ལྟར་གསུམ་བཅུའི་སྒེར་ལངས་ཉིན་མོ་སྲུང་བརྩི་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང། ལྷག་པར་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༨ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་ནས་བཟུང་བོད་ཀྱི་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་ས་ཕྱོགས་གང་སར་གཞིས་ལུས་བོད་མིས་རྒྱ་དམར་གྱི་དབང་བསྒྱུར་ལ་མི་འདོད་པའི་ཞི་བའི་སྒེར་ལངས་བྱེད་སྐབས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་མི་སྤྱོད་ལས་འདས་པའི་དྲག་གནོན་ཚབས་ཆེན་བྱས་པར་བལ་ཡུལ་གནས་སྡོད་བོདམི་སེར་སྐྱ་ཕོ་མོ་རྒན་གཞོན་བར་གསུམ་ཚང་མར་བལ་གཞུང་སྐོར་སྲུང་བདེ་འཇགས་དམག་མིས་ཉེས་རྡུང་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བཏང་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཉིན་ནས་ཉིན་མཐུད་དེ་རྒྱ་ནག་གཞུང་ཚབ་ཁང་གི་མདུན་དུ་ཞི་བའི་ངོ་རྒོལ་སྐད་འབོད་ཞུམ་པ་མེད་པར་འཛམ་གླིང་མི་མང་ཀུན་གྱི་མཐོང་ཐོས་སུ་གྱུར་བ་ཞིག་བྱས་ཡོད་འདུག

དོན་གཅོད་ཁང་ཚུགས་ལོ་དང་དམིགས་ཡུལ།

བལ་ཡུལ་རྒྱལ་ས་ཀ་ཐ་མན་གྲུར་རྟེན་གཞི་བྱས་པའི་བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་ཁང་འདི་ཉིད་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ཐམ་པའི་ལོར་ཆེད་འཛུགས་གནང་བ་ཞིག་ཡིན་ལ། རྩ་བའི་ས་ཁང་གི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་རུ་པ་ནི་དྲུག་ཡོད་ཅིང། ཁང་ས་ཐོག་རྩེ་གཉིས་ལ་ཁང་མིག་ ༡༧ ཡོད། དེར་ད་དུང་རླངས་འཁོར་འཇོག་ཁང་དང་གསང་སྤྱོད་སོགས་ཀྱང་ཡོད། དེའི་རྒྱབ་ཏུ་ལྡུམ་རྭ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་དང་། ཤིང་ཏོག་སྡོང་པོ་གཅིག མདུན་དུ་སོ་ཕག་བཏིང་བའི་སྒོ་ར་གྲུ་བཞིའི་ནང་དུ་ཤུག་སྡོང་བཞི་ཡོད་པ་ཞིག་ཏུ་བཅའ་སྡོད་བྱས་ཤིང། དོན་གཅོད་ཁང་གི་མཚན་བྱང་ལ་དགའ་ལྡན་ཁང་གསར་ཞེས་ཟེར་གྱི་ཡོད།

དེ་ཡང་བོད་ས་དགྲ་ལག་ཏུ་ཤོར་རྗེས་བོད་མི་སྐྱབས་བཅོལ་བ་མང་དག་ཅིག་བལ་ཡུལ་དུ་འབྱོར་བར་བརྟེན་བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་ནང་སྲིད་ལས་ཁུངས་ཀྱི་བཀོད་ཇུས་ལམ་སྟོན་འོག་ "Tibetan Refugee Welfare Office" ཞེས་འཕྲལ་སེལ་སུད་སི་རྒྱ་གྲམ་དམར་པོ་གཙོ་བྱས་པའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་རོགས་ཚོགས་ཁག་གིས་སྐྱོབ་གསོའི་རོགས་རམ་གནང་ཐོག་འཚོ་བའི་བདེ་སྡུག་ལ་གཟིགས་རྟོག་གནང་རྒྱུ་དང། ལར་ནས་བལ་ཡུལ་དབུས་གཞུང་དང་འབྲེལ་བ་ཞུས་ཏེ་བོད་མིའི་འཚོ་བའི་དཀའ་ངལ་སེལ་སླད་གཞིས་ཆགས་བྱ་རྒྱུ་ནི་ལས་འགན་གཙོ་བོར་བྱས། འོན་ཀྱང་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༩ ལོ་ནས་བཟུང་བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་གི་མཛད་ཇུས་ལྟར་ཕྱི་རྒྱལ་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་ཁང་སྤྱི་མཚུངས་སུ་བལ་ཡུལ་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་ཁང་འདི་ཡང་བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ཁྱབ་ཁུངས་སུ་བསྒྱུར་ཡོད་པ་རེད་འདུག

དེང་གི་ཆར་བལ་ཡུལ་ཁུལ་དུ་ཁྱོན་བོད་མི་སྐྱབས་བཅོལ་བ་གྲངས་འབོར་ཆིག་ཁྲི་ལྔ་སྟོང་ནས་ཉིས་ཁྲི་བར་ཡོད་པ་མང་ཆེ་བའི་འཚོ་བ་ནི་རུམ་གདན་དང་སྐེ་རགས་འཐག་ལས། ལག་ཁུག་སོགས་བཟོ་ལས་ཆུང་ཙག་རིགས་ལ་རྟེན་གྱིན་ཡོད། འགའ་ཤས་ཤིག་གདན་ཚོང་ལས་རིགས་ཀྱི་ནང་ཞུགས་ཡོད་འདུག བོད་མི་གདན་ཚོང་གི་ལས་རིགས་ནང་དུ་ཞུགས་མཁན་ཚོས་གནས་ཡུལ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཉམ་ཐག་མི་མང་ཁྱོན་ཆེར་ལས་ཀ་སྤྲོད་ཐུབ་པ་དང། དེ་བཞིན་འཇར་མན་གྱིས་གཙོས་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ལ་རུམ་གདན་ཚོང་བསྒྱུར་བྱས་ཏེ་རྒྱལ་ཁབ་ལ་ཚོང་འབྲེལ་དང་ཕྱི་ཚོང་ཁེ་འབབ་སོགས་གང་ཅིའི་ཐོག་དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུར་ཞབས་འདེགས་རྒྱ་ཆེན་ཞུས་ཡོད་འདུག

སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་རིམ་བྱོན་གྱི་མཚན་དང་ལོ་དུས།

ཨང།མཚན།ལས་ཡུན།
༡༽བློ་བཟང་དགེ་ལེགས།༡༩༦༠ ནས་ ༡༩༦༢ བར།
༢༽བློ་བཟང་རྒྱལ་མཚན།༡༩༦༢ ནས་ ༡༩༦༤ བར།
༣༽ཡེ་ཤེས་ལྷུན་གྲུབ།༡༩༦༤ ནས་ ༡༩༦༥ བར།
༤༽དགེ་འདུན་དགེ་ལེགས།༡༩༦༥ ཟླ་བ་ ༥ ནས་ཟླ་ཤས་རིང།
༥༽སེར་ག་བསོད་དབང།༡༩༦༦ ནས་ ༡༩༦༨ བར།
༦༽སྐལ་བཟང་དགྲ་འདུལ།༡༩༦༨ ནས་ ༡༩༧༢ བར།
༧༽དོན་གྲུབ་རྣམ་རྒྱལ།༡༩༧༢ ནས་ ༡༩༧༥ བར།
༨༽སྐལ་བཟང་འཇམ་དཔལ།༡༩༧༦ ནས་ ༡༩༧༨ བར།
༩༽རིན་ཆེན་དར་ལོ།༡༩༧༨ ནས་ ༡༩༨༦ བར།
༡༠༽དཔལ་འབྱོར་ཚེ་རིང།༡༩༨༦ ནས་ ༡༩༩༡ བར།
༡༡༽བློ་བཟང་སྦྱིན་པ།༡༩༩༡ ནས་ ༡༩༩༣ བར།
༡༢༽བཀྲིས་རྣམ་རྒྱལ།༡༩༩༣ ནས་ ༡༩༩༨ བར།
༡༣༽བསམ་གྲུབ་ལྷ་རྩེ།༡༩༩༨ ནས་ ༢༠༠༡ བར།
༡༤༽དབང་ཕྱུག་ཚེ་རིང།༢༠༠༡ ནས་ ༢༠༠༥ བར།

བདེ་སྡུག་གཟིགས་སྐྱོང།

  1. ཁྱབ་ཁོངས་བཟོ་གཞིས་ཁག་ནང་བོད་མི་ཉམ་ཐག་རྒས་གཅོང་དང་བལྟ་སྐྱོང་བྱེད་མཁན་མེད་པའི་རྒས་ཧྲེང་ཁག་ལ་འབྲེལ་ཡོད་ས་གནས་རང་བདེན་ཚོགས་ཆུང་དང་འགན་འཛིན་བཅས་ནས་ངོས་སྦྱོར་ཡོད་རིགས་ལ་འཚོ་སྣོན་དང། སྨན་བཅོས་འཕྲོད་བསྟེན་སོགས་ཀྱི་རོགས་རམ་སྤྲོད་མུས་ཡིན་འདུག
  2. བལ་ཡུལ་ནང་ད་དུང་སྐྱབས་བཅོལ་ལག་འཁྱེར་མ་ཐོབ་པའི་བོད་མི་མི་ཉུང་བ་ཞིག་ཡོད་པར་སོང་བལ་ཡུལ་དུ་རྟེན་གཞི་བྱས་པའི་ཨ་རི་དང་ཕ་རན་སེ་གཙོས་ཕྱི་རྒྱལ་གཞུང་ཚབ་ཁག་དང། དེ་བཞིན་རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་བལྟ་སྐོར་ཚོགས་པ་སོགས་ནས་སྤྱིར་བལ་ཡུལ་དུ་གནས་འཁོད་བོད་མིའི་གནས་སྟངས་དང། ལྷག་པར་བོད་དུ་རང་སྲོག་འབེན་ལ་བཙུགས་ནས་རེ་ལུང་བསྐོར་ཏེ་བྲོས་བྱོལ་དུ་ཡོང་མཁན་ཚོའི་གནས་སྟངས་རྟོགས་ཞིབ་གནང་བར་ཕེབས་མཁན་སྐབས་སོ་སོར་དངོས་ཡོད་གནས་སྟངས་ལ་གཞིགས་པའི་འགྲེལ་བརྗོད་མཐིལ་ཕྱིན་ཞུ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་སོགས་ཡོད་པ་འདིས་སྐབས་རེར་བལ་ཡུལ་གཞུང་ནས་བོད་མིར་འཛིན་པའི་གནང་ཕྱོགས་ལ་ལེགས་བཅོས་གཏོང་རྒྱུས་མཚོན་དཀའ་ངལ་སེལ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་བཞིན་ཡོད་འདུག
  3. བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་དང་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་ཁང་གི་ལམ་སྟོན་འོག་སྣེ་ལེན་འབྲེལ་མཐུད་ཁང་གིས་བོད་ནས་སྐྱབས་བཅོལ་དང་གནས་སྐོར་ལ་ཕེབས་མཁན་གྱི་བོད་རིགས་སྤུན་ཟླ་རྣམས་ལ་སྣེ་ལེན་བྱེད་སྒོ་དང། རྒྱ་གར་དུ་ཕེབས་ཆོག་པའི་བལ་ཡུལ་རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཁང་ནས་ལག་འཁྱེར་ཞུ་དགོས་སོགས་བྱེད་སྒོ་ཅི་མཆིས་འཐུས་ཚང་ཞུ་ཡི་ཡོད་འདུག་པ་བཅས།། །།


སོ་ནམ་གཞིས་ཆགས།

༡)   བདེ་ལེགས་གླིང་།
༢)   རྡོར་སྤ་ཀྲན།
༣)   སྤོག་ར་བྱམས་པ་གླིང༌།
༤)   རྣམ་རྒྱལ་གླིང༌།

བཟོ་ལས་དང་འབྲེལ་བའི་གཞིས་ཆགས།

༡)   དཔལ་འབྱོར་གླིང༌།
༢)   ར་སུ་ཝ།
༣)   བསམ་གྲུབ་གླིང༌།
༤)   ཝ་ལུང༌།
༥)   བཀྲིས་དཔལ་འཁྱིལ།
༦)   སྤོག་ར་བཀྲིས་གླིང༌།



ཁ་ཐོར་གཞིས་ཆགས།

༡)   མཆོད་ཇོར།
༢)   རྒྱལ་ས་འཕགས་ཤིང༌།